Historische gebouwen als monumenten van het werelderfgoed
De historische monumenten van Brugge zijn een voor een stukjes geschiedenis. Het centrum van Brugge kan vergeleken worden met een geschiedkundig boek over architectuurstijlen. Om die waardevolle reden behoren de meeste van deze pareltjes tot het werelderfgoed van UNESCO. Stap terug in de tijd door rond te wandelen in Brugge en aanschouw historische gebouwen tot 9 eeuwen oud! Brugge pronkt met een collectie van artistieke stijlen van Barok tot Gotiek. Vooral de oude natiehuizen in de binnenstad zijn indrukwekkend te zien. Dit culturele erfgoed omvat zoveel dat het een moeilijke opdracht alle oude gebouwen van de stad voor te stellen. We maakten een belangrijke selectie uit dit indrukwekkende werelderfgoed, want alle historische gebouwen opsommen zou onbegonnen werk zijn. Hieronder vind je al enkele monumenten van deze stad.
- Poortersloge - monument en Rijksarchief
- Stadsschouwburg - monument en stadstheater
- Genuese-Loge, natiehuizen van weleer
- Begijnhof - bezinning en rust
- Godshuizen
Poortersloge - monument en Rijksarchief
De Poortersloge zult u vinden op het Jan Van Eyckplein.. Vandaag een historisch monument, vroeger een centrum van activiteit. Enkele eeuwen geleden, toen Brugge nog een zeer prominente maritieme stad was, bevond zich hier de haven. Dat gegeven en de naam van het historische gebouw verraden al de functie van de Poortersloge.
Het gebouw werd gebouwd op het einde van de veertiende eeuw en het begin van de vijftiende eeuw.
Het is een laatgotisch gebouw. In 1755 woedde een brand aan de toren, waardoor de toren gewijzigd werd. Enkele nissen in het gebouw die voorheen nooit ingevuld werden, kregen in 1924 een sculptuur van de hand van enkele Brugse beeldhouwers. De poortersloge diende als vergaderplaats voor de Brugse Poorters en als zetel van de ridderlijke steekspelvereniging De Witte Beer. Later in de achttiende en negentiende eeuw was hier de Academie voor Schone Kunsten gevestigd (nu gelegen in de Arsenaalstraat). Vandaag, sinds 1912 is hier het Rijksarchief ondergebracht.
Een ander bekend en belangrijk element aan de Poortersloge is het Brugs Beertje, de oudste inwoner van de stad. Het stenen beertje draagt het schild van de genootschap van de steekspelen.
Stadsschouwburg - monument en stadstheater
Voor de stadsschouwburg was er sinds 1756 een Stadstheater die de naam ‘de Comedie' draagde. Deze moest vervangen worden door de Stadsschouwburg. Om de bouw van deze schouwburg te kunnen realiseren moesten tevens enkele huizenblokken gesloopt worden. De bouw kon aanvang nemen in 1867 en nam uiteindelijk twee jaar in beslag. Het uiterlijk is vooral in neorenaissancestijl gebouwd.
Het interieur is bijna adembenemend aangekleed. De toneelzaal is hoefijzervormig met een parterre en 4 verdiepingen balkons, waar rood en goud de overheersende kleuren zijn. De -bijna letterlijke - kroon op het werk is de gigantische imposante luchter met enkele honderden lichtjes. De luchter en daarmee het geheel krijgt nog meer elan door de prachtige plafondschilderingen.
Tot 2002 vonden hier bijna alle voorstellingen plaats, van theater over muziek tot opera. Een deel van dit cultureel aanbod is nu overgeheveld naar het splinternieuw ultramoderne concertgebouw op 't Zand.
Genuese-Loge, natiehuizen van weleer
De Genuese Loge heeft zijn naam van de Italiaanse familie Genuese die naar Brugge getrokken was in de glorierijke middeleeuwen om er handel te drijven. Zo’n huizen die betrokken werden door buitenlandse handelaars of kooplieden worden natiehuizen genoemd. Het Stadsbestuur, die buitenlandse handel wilde stimuleren, en dus zeker de buitenlandse kooplieden aanmoedigen om te blijven, schonk een terrein in Grauwwerkerstraat op de hoek met de Vlamingstraat aan deze familie om er een huis op te bouwen. De aanvang van de bouw van dit natiehuis dateert van 1399. Zo’n 50 jaar later behelsde het complex een huis, een magazijn, een verkoopruimte en een vergaderzaal. Het gebouw was leeg komen te staan, nadat de Genuezen terug uitgeweken waren in 1551.
Het gebouw is vandaag ook gekend als de Saaihalle. Dat komt omdat na enkele jaren van leegstand de saaiwevers er hun intrek in hadden gekomen. In de volksmond, of beter gezegd de ambachtsmond gaven het gebouw dan ook de naam Saaihalle en die benaming is tot op vandaag nog steeds gebruikt. De Genuese Loge is een van de weinige bewaarde natiehuizen van Brugge.Het behoort nu tot de beschermde monumenten van de stad
Begijnhof - bezinning en rust
Het Brugse begijnhof, Ten Wijngaard genaamd, dateert vanuit de dertiende eeuw. De vroegste vermelding is terug te vinden nog voor 1244, het jaar waarin de bisschop van Doornik het statuut van zelfstandige parochie verleende aan het begijnhof, waardoor het een jaar later ook een eigen kerk kreeg. Sinds 1299 hoorde het domein zelfs niet meer bij het stadsgebied. De toenmalige koning Filips IV bracht het rechtstreeks onder het gezag van de landsheer. Dit gegeven verklaart ook waarom het de titel ‘Prinselijk Begijnhof’ draagt.
Sinds heug en dag heeft de instelling dezelfde functie, namelijk een oord zijn van rust en bezinning. Vandaag is het tevens een heuse toeristische trekpleister. De gebouwen die u er zult aantreffen dateren helaas niet meer uit die Middeleeuwse tijd. Het huidige complex is voornamelijk zeventiende-eeuws.
Godshuizen
Brugge telt in totaal 46 godshuizen in de binnenstad. Deze huizen, herkenbaar door hun kleine gestalte en witte kleur, veelal met de naam van de eigenaar op de voorgevel geschilderd, werden gebouwd uit sociale overwegingen vanaf de 14e eeuw.
Het waren hoofdzakelijk bejaardenhuisjes voor mensen van een bepaalde ambacht. In latere tijden waren ze ook bestemd voor alleenstaande vrouwen of weduwen.Deze witte huisjes werden gebouwd door rijke families zodat arme alleenstaande vrouwen ergens terecht konden. Er hing wel een voorwaarde aan vast. De alleenstaande vrouwen moesten in ruil voor gebruik van de woning elke dag bidden voor de rijke familie. Je kan stellen dat de rijke families zich een plekje in de hemel kochten.
Ze werden gebouwd rond een binnentuin of in een lange rij langs de straat. Soms kregen ze ook een eigen kapel. Zoals eerder vermeld werden ze gebouwd als sociale voorzieningen, maar ook uit liefdadigheid.
Vandaag zijn de meeste van deze huisjes nog steeds bejaardenhuisjes en worden beheerd door het OCMW (het sociaal vangnet van de stad). Andere huisjes kregen een volledig nieuwe functie: de godshuisjes in de balstraat vormen nu het Volkskundemuseum. Dit waren de godshuizen van de schoenmakersambacht.
Het jongste godshuis dateert van de 20e eeuw, namelijk 1959 en ligt op de Blankenbergse Steenweg, niet in de binnenstad dus.
